![นางฟ้าผู้ถูกครหา ลาวัณย์ อุปอินทร์](https://anowl.co/wp-content/uploads/2021/07/anowl-หลงเลนส์-020-นางฟ้าผู้ถูกครหา-ลาวัณย์-อุปอินทร์-copy.jpg)
นางฟ้าผู้ถูกครหา ลาวัณย์ อุปอินทร์
โดย : ตัวแน่น
นอกจาก นิยายออนไลน์ สนุกๆ แล้ว อ่านเอา ยังมีคอลัมน์ ‘หลงเลนส์’ บทความแสดงมุมมองผ่านภาพถ่ายที่ได้รับการบันทึกเรื่องราวของงานศิลปะทั้งไทยและเทศ โดย ตัวแน่น อีกหนึ่งคอลัมน์ที่ อ่านเอา อยากแนะนำให้คุณได้ อ่านออนไลน์
…………………………………….
‘เธอไม่ได้เขียนรูปเองหรอก’ คำกล่าวที่ ลาวัณย์ อุปอินทร์ เคยได้ยินอยู่เนืองๆ จากหลายๆ คนที่ตกตะลึงพรึงเพริดกับผลงานภาพวาดพอร์เทรตบุคคลที่สวยสมจริงมีชีวิตชีวา ในขณะเดียวกับที่ตะลึงงันและไม่เชื่อสายตาว่าศิลปินที่สร้างสรรค์ผลงานเหล่านี้ออกมาจะเป็นผู้หญิงเอวบางร่างน้อยที่สวยหยดย้อยระดับดารา
อาจจะเป็นเพราะภาพลักษณ์ของนางฟ้าเดินดิน ลาวัณย์ อุปอินทร์ นั้นช่างแตกต่างจากสเตอริโอไทป์ของจิตรกรนักวาดภาพในมโนทัศน์ของคนส่วนใหญ่ที่เป็นผู้ชายมาดเซอร์ๆ ซะเหลือเกิน แต่สำหรับในแวดวงศิลปะแล้วทุกคนต่างทราบว่าภายใต้ศิริโฉมอันงดงาม ลาวัณย์ อุปอินทร์ คือจิตรกรผู้มากล้นด้วยความสามารถตัวจริงเสียงจริง
เส้นทางชีวิตของลาวัณย์ ลูกสาวของนายพลใหญ่แห่งกองทัพเรือ มีอันต้องหักเหเมื่อเธอตัดสินใจแหกกฎของทางบ้านที่ไม่เชื่อว่าศิลปะจะใช้เลี้ยงชีพได้จริงๆ ไปแอบเรียนเตรียมศิลปากร และผ่านเข้าเรียนที่คณะจิตรกรรมและประติมากรรม มหาวิทยาลัยศิลปากร ได้สำเร็จ
![](http://anowl.co/wp-content/uploads/2021/07/S__6512668-e1626857046365.jpg)
ที่ศิลปากร ลาวัณย์ฉายแววศิลปินไม่แพ้พวกผู้ชาย เก่งทั้งปั้น คล่องทั้งวาด จะแกะสลัก ทำภาพพิมพ์ หรือเทคนิคอะไรต่อมิอะไรเธอก็ทำได้ดีหมด จนอยู่มาวันหนึ่งตอนปี 2 ขณะที่ลาวัณย์กำลังวาดภาพนู้ดจากแบบจริงในชั้นเรียน นักศึกษาคนอื่นๆ ต่างก็วาดแค่รูปร่าง เน้นส่วนเว้าส่วนโค้งให้ดูเป็นสรีระของมนุษย์ แต่ลาวัณย์ไม่ได้จดจ่ออยู่แค่นั้น เธอกลับบรรจงวาดใบหน้าของคนแก้ผ้าที่มานั่งเป็นแบบจนออกมาซะเหมือนเป๊ะ พอ อาจารย์ศิลป์ พีระศรี มาตรวจงานก็ประทับใจ เรียก อาจารย์เฟื้อ หริพิทักษ์ มาดู เมื่อศาสดาแห่งวงการศิลปะทั้งคู่พากันชื่นชม ลาวัณย์จึงรู้ตัวทันทีว่ามีพรสวรรค์ในการวาดภาพเหมือนบุคคลเป็นพิเศษ
ต่อมาสมัยเป็นนักศึกษาชั้นปีที่ 4 ฝีไม้ลายมือของลาวัณย์ก็ได้กลายเป็นที่คุ้นตาของคนทั้งประเทศ เพราะถูกทาบทามโดยสถานีโทรทัศน์ช่อง 4 บางขุนพรม ทีวีช่องเดียวของเมืองไทยในสมัยนั้น ให้ไปวาดภาพประกอบข่าว และเป็นครูสอนศิลปะทางหน้าจอ สอนศิลปะทางทีวีนี่ไม่ใช่ง่ายๆ เพราะเวลามีจำกัด อย่างรายการหนึ่งที่ลาวัณย์ไปร่วมถ่ายเป็นรายการเล่านิทาน ในฉากพูดถึงอะไรก็ต้องรีบวาดตัวละครนั้นออกมาอย่างรวดเร็วให้สอดคล้องไปกับคำบรรยาย คนที่จะทำแบบนี้ได้ต้องวาดทุกอย่างได้คล่องจัดเร็วจี๋ ไปๆ มาๆ ลาวัณย์ออกอากาศไป 3 รายการ เป็นเวลาถึง 9 ปี นานพอที่จะทำให้แฟนคลับน้อยใหญ่ทั่วฟ้าเมืองไทย รวมถึงสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์พระบรมราชินีนาถ (พระอิสริยยศในขณะนั้น) ต่างก็เรียก ‘ครูลาวัณย์’ จนติดปาก
เมื่อลาวัณย์เรียนจบจากคณะจิตรกรรมและประติมากรรม ในปี พ.ศ. 2503 เป็นบัณฑิตหญิงคนแรกของมหาวิทยาลัยศิลปากร เธอก็ยังรับหน้าที่ช่วยอาจารย์ศิลป์สอนรุ่นน้องๆ ต่อ จนหลังอาจารย์ศิลป์จากไปแล้วหลายปี ลาวัณย์ก็ได้ย้ายไปสอนภาควิชาประยุกต์ศิลปศึกษา คณะมัณฑนศิลป์ มหาวิทยาลัยศิลปากรต่อ ปั้นลูกศิษย์ลูกหาขึ้นมาสานต่อแวดวงศิลปะอีกมากมาย
![](http://anowl.co/wp-content/uploads/2021/07/S__6512670-e1626857035696.jpg)
เมื่อมีเวลาว่างจากการสอน ลาวัณย์ไม่เคยทิ้งการวาดภาพที่ตัวเองรักเป็นชีวิตจิตใจ โดยเฉพาะภาพเหมือนบุคคลที่ถนัดเป็นพิเศษ ลาวัณย์ได้รับการมอบหมายงานจากราชสำนัก และจากบุคคลสำคัญของประเทศให้วาดภาพแนวนี้อยู่บ่อยครั้ง แต่อย่างไรก็ตามผลงานส่วนใหญ่ที่ลาวัณย์สร้างสรรค์มักไม่ได้เกิดจากการว่าจ้าง แต่เป็นการวาดบุคคลที่ลาวัณย์คุ้นเคยขึ้นมาเอง ที่ชอบวาดคนรู้จักเพราะไม่ใช่แค่วาดออกมาได้เหมือน แต่ลาวัณย์ยังสามารถถ่ายทอดอารมณ์ความรู้สึก อุปนิสัย และจิตวิญญาณของบุคคลผู้นั้นออกมาได้อย่างครบครัน
ด้วยคุณูปการต่อวงการศิลปะที่ปฏิบัติต่อเนื่องมาอย่างยาวนาน ปัจจุบันลาวัณย์ในวัยกว่า 80 เพิ่งได้รับการยกย่องให้เป็นศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ (จิตรกรรม) มาหมาดๆ และเป็นศิลปินแห่งชาติที่เป็นผู้หญิงท่านแรกในสาขานี้ โชคร้ายที่พักหลังลาวัณย์มีอาการป่วยด้วยโรคพาร์กินสัน ต้องต่อสู้กับมือที่สั่นเกร็งจนบางครั้งถึงขั้นบังคับไม่ได้ ลาวัณย์พยายามหาวิธีรักษาทุกวิถีทางทั้ง กินยา ผ่าตัด ทำกายภาพ แต่อาการก็ยังทรงๆ เป็นๆ หายๆ มิหนำซ้ำจู่ๆ ก็โชคร้ายบังเอิญไปโดนสุนัขไซบีเรียนสุดเลิฟที่บ้านพลาดมางับมือข้างที่ใช้วาดจนบาดเจ็บอีก
ถึงดูทีท่าไม่น่าจะดี แต่ลาวัณย์ก็ไม่เคยย่อท้อ หวนนึกถึงคำสอนของ อาจารย์ศิลป์ พีระศรี ที่ว่า การทำงานที่รักเป็นยารักษาโรคได้ และนำมาปฏิบัติใช้อยู่ตลอด ทุกๆ วันลาวัณย์จึงยังคงลงมือวาดภาพเป็นกิจวัตรประจำวันในสตูดิโอเล็กๆ หน้าบ้านตั้งแต่บ่ายจนค่ำวันละไม่น้อยกว่า 3-4 ชั่วโมงอยู่เสมอๆ แม้อาการพาร์กินสันจะรุมเร้ารุนแรงแค่ไหน ลาวัณย์ก็ยังคงฝืนวาดภาพต่อไปด้วยสมาธิอันแรงกล้า และจิตใจที่เบิกบานเพราะได้ทำในสิ่งที่ตัวเองรักหัวปักหัวปำมาทั้งชีวิต ลาวัณย์เรียกสิ่งนี้ว่าการรักษาแบบ ‘ศิลปะบำบัด’
![](http://anowl.co/wp-content/uploads/2021/07/S__6512672-e1626857100156.jpg)
ไม่เชื่อก็ต้องเชื่อ เหมือนว่าคำกล่าวของอาจารย์ศิลป์ที่ไม่ได้อิงตำราแพทย์จะเป็นเรื่องจริง ศิลปะเป็นดั่งยาวิเศษ อาการของลาวัณย์ยิ่งดีวันดีคืน เห็นได้จากผลงานภาพวาดที่กลับมามีฝีแปรงแม่นยำเฉียบคม เปี่ยมล้นไปด้วยความรู้สึกเหมือนมีชีวิตจิตใจ แถมผลงานในยุคล่าสุดยังกล้าเล่นสีฉูดฉาดรุนแรง ดูสนุกสนานเร้าใจ ไม่แพ้ศิลปินหน้าไหน ทั้งรุ่นเก่า รุ่นใหม่
นี่ถ้าเราไม่ได้รู้จัก ลาวัณย์ อุปอินทร์ หรือที่เราเรียกท่านด้วยความรักและเคารพว่า ‘อาจารย์แม่’ เป็นอย่างดี แล้วจู่ๆ มีคนเอาภาพวาดพอร์เทรตขั้นเทพเหล่านี้มาให้ดูแล้วบอกว่าวาดโดยศิลปินหญิงอายุอานาม 80 กว่าที่ถูกหมอวินิจฉัยว่าเป็นพาร์กินสัน เราคงไม่เชื่อสายตาตัวเองและกล่าวออกไปอย่างโง่เขลาเบาปัญญาว่า ‘เธอไม่ได้เขียนรูปเองหรอก’
- READ เมื่อดาราทองมาเมียงมองรูปปั้น
- READ อินสนธิ์ วงศ์สาม ในคำนิยามของฉัน
- READ เริงระบำที่กลับมาร่ายรำ ของ เขียน ยิ้มศิริ
- READ คีตาญชลี ในมโนภาพของ ถวัลย์ ดัชนี
- READ พุทธศิลป์หมิ่นเหม่ สไตล์ ถวัลย์ ดัชนี
- READ อินทรีหน้าเหมือนอีกา เขาบอกว่าฝีมือ ถวัลย์ ดัชนี
- READ สถานการณ์เลยเถิด จุดกำเนิดอนุสาวรีย์ ศิลป์ พีระศรี
- READ งานแบบนี้ถวัลย์ ดัชนี ก็มีเหรอ?
- READ ระลึกถึงรุ่นหนึ่งศิลปากร
- READ นอกจากระเบิดปรมาณู รูปปั้นยังใช้สู้กันได้ด้วยแฮะ
- READ งานของเขียนในอิตาลีที่ไม่มีใครเคยเขียน
- READ บางกะปิแกลเลอรี ศูนย์ศิลปะที่มาก่อนกาล
- READ คงเหลือไว้แต่ในรูปถ่าย ยังดีกว่ามีวางขายกันเกร่อ
- READ คาร์ล ซันเดรสกี ระบายสี จากร้านเคเอฟซี
- READ ประเด็นดราม่าเรื่องม้าพระเจ้าตาก
- READ ทำไมทั้งไทยทั้งฝรั่งจึงคลั่งไคล้ ประเทือง เอมเจริญ
- READ ไก่ตีกัน ของขวัญจาก ถวัลย์ ดัชนี
- READ การแสดงศิลปกรรมแห่งชาติ จากบ้านๆ จนกลายเป็นงานช้าง
- READ โรแมนติกในความเรียบง่ายสไตล์หม่อมหลวงปุ่ม มาลากุล
- READ รูปคาโรลุส-ดูรอง ที่ต้องกราบ
- READ เสียงขลุ่ยทิพย์ ถึงไม่ได้ยินก็ฟินได้
- READ ก่อนย่าโมจะมายืนท้าวสะเอว
- READ นิโร โยโกตา ศาสดาแห่งภาพตลาดน้ำ
- READ จิตร ญี่ปุ่น ประกิต อเมริกา
- READ แนบ บังคม ครูช่างผู้ปิดทองหลังพระ
- READ ล่องไพรในหอศิลป์ไปกับ ไพฑูรย์ เมืองสมบูรณ์
- READ มนุษย์ดาว อังคาร กัลยาณพงศ์
- READ อันตรธานงานศิลป์
- READ นางฟ้าผู้ถูกครหา ลาวัณย์ อุปอินทร์
- READ ทวี นันทขว้าง กับโอเปร่าสุดอาถรรพ์
- READ เรื่องราวอันยาวนานกว่าจะมีพระประธานพุทธมณฑล
- READ 'เฟื้อ หริพิทักษ์' ครูใหญ่ผู้ไม่มีปริญญา
- READ รูปถ่ายศิลปะ สมบัติล้ำค่าที่อยู่นอกเรดาร์นักสะสม
- READ อิตาเลียนรามเกียรติ์
- READ โคแบรนด์สุดว้าว สุเชาว์ X พีระ
- READ เกิดอาการเธอดึงดูดฉัน ฉันดึงดูดเธอ
- READ เฮ้ย! นี่มันคอนเสิร์ตเกาหลี? หรืองานศิลปกรรมประจำปี?
- READ สาวเสร็จสรงสุดเซ็กซี่
- READ อลังการงานไทยในมหกรรมเวิร์ลแฟร์
- READ ระเด่น บาซูกิ อับดุลลาห์ จิตรกรชวาในราชสำนักไทย
- READ โหลดปุ๊บรู้ปั๊บรูปปั้น ร. 8
- READ ปั้นด้วยรัก จากใจ เฟื้อ หริพิทักษ์
- READ เถียงแทน ศิลป์ พีระศรี เรื่องอนุสาวรีย์ ร. 6
- READ ยันต์กันเก๊
- READ แช่ม เขามีชื่อ
- READ เจอจ่าง ที่ข้างทาง
- READ ร.5 กับ คาโรลุส-ดูรอง แค่สองเหลือแหล่
- READ หม่อมเจ้ายาใจ ใครปั้นยังคาใจ